ถอดบทเรียนจัดเวทีประชุมเชิงปฏิบัติการระดมความคิดเห็นเพื่อใช้ในการวิจัย

ข้าพเจ้าได้สนับสนุนงบประมาณการวิจัย ประจำปีงบประมาณ 2556 จากสำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ ในชุดโครงการ “การศึกษาผลกระทบแรงงานต่างด้าว และแรงงานต่างถิ่นต่อการพัฒนาพื้นที่และความมั่นคงของรัฐในจังหวัดชุมพร” โดยมีโครงการวิจัยย่อย 2 โครงการคือ การศึกษาปัญหาแรงงานต่างด้าวที่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคงในพื้นที่จังหวัดชุมพร และ การศึกษาระบบบริหารจัดการแรงงานต่างด้าวที่มีประสิทธิภาพขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่จังหวัดชุมพร โดยชุดโครงการดังกล่าวมีระยะเวลาดำเนินการ 2 ปี ซึ่งการศึกษาใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพจึงใช้การจัดเวทีประชุมเชิงปฏิบัติการระดมความคิดเห็นเป็นหนึ่งในวิธีการศึกษาด้วย ดังนั้น ข้าพเจ้าจึงต้องจัดเวทีประชุมเชิงปฏิบัติการระดมความคิดเห็นในโครงการวิจัยนี้รวม 4 ครั้ง สามารถถอดบทเรียนเทคนิคและขั้นตอนการจัดประชุม ดังนี้

  1. ขั้นการเตรียมงาน

- กำหนดหัวข้อการประชุมเชิงปฏิบัติการระดมความคิดเห็นให้ชัดเจน โดยต้องสอดคล้องกับวัตถุประสงค์การวิจัย และจะทำให้สามารถระบุเป้าหมายการเชิญผู้เข้าร่วมประชุม

- ประสานหน่วยงานหรือผู้ที่สามารถชักชวนกลุ่มเป้าหมายของการประชุม ประสานส่งหนังสือเชิญจากมหาวิทยาลัยที่ระบุถึงหัวข้อการจัดประชุม วัน เวลา สถานที่ พร้อมโทรศัพท์แจ้งการส่งหนังสือเชิญ และโทรศัพท์ประสานงานเมื่อใกล้วันประชุมเพื่อยืนยันการเข้าร่วม

- จำนวนผู้เข้าร่วมประชุมไม่ควรมากนัก แต่ถ้ามีจำนวนมาก ควรหาทีมงานที่เป็นผู้ดำเนินการประชุมกลุ่มย่อยเพื่อให้ผู้เข้าร่วมประชุมได้พูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นร่วมกันได้ทุกคน โดยการประชุมกลุ่มย่อยควรมีผู้เข้าร่วมกลุ่มละไม่เกิน 8-10 คน

- สถานที่จัดประชุม ควรเป็นสถานที่ที่สะดวกต่อการเดินทาง ไม่พลุกพล่าน วุ่นวาย เพื่อให้ผู้เข้าร่วมมีสมาธิในการคิด ฟัง และแลกเปลี่ยนความคิดเห็น

- ระยะเวลาการจัดประชุม ไม่ควรนานเกินไป เช่น ครึ่งวันในช่วงเช้า เป็นต้น

2. ขั้นตอนการจัดประชุม การประชุมไม่ควรเป็นทางการมากนัก แต่เน้นการสร้างบรรยากาศผ่อนคลายและไว้ใจกัน เพื่อให้กล้าผู้เข้าร่วมประชุมแสดงความคิดเห็น ในกรณีที่การวิจัยเป็นการเก็บข้อมูลไม่ใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการ นักวิจัยต้องอธิบายรายละเอียดคร่าวๆ ของการศึกษาให้ผู้เข้าร่วมประชุมทราบ รวมถึงโจทย์หรือคำถามของการระดมความคิดเห็นในครั้งนั้นๆ ให้ผู้เข้าร่วมประชุมทราบด้วย ในกรณีผู้เข้าร่วมบางท่านมีประสบการณ์ในเรื่องที่เข้าประชุมมาก อาจประสานงานล่วงหน้าให้พูดถึงประสบการณ์ในเรื่องที่เกี่ยวข้องกับการประชุมเพื่อนำประเด็นการประชุม จากนั้นจึงระดมความคิดเห็นหรือแบ่งกลุ่มย่อยขึ้นกับจำนวนของผู้เข้าประชุม และหัวข้อ หรือ  ประสบการณ์ของผู้เข้าร่วมประชุม

ผู้ดำเนินการประชุมระดมความคิดเห็น ต้องแนะนำตัวกับผู้เข้าร่วมประชุม และให้ผู้เข้าร่วมประชุมทุกคนแนะนำตัวเพื่อจะได้รู้จักกันและสร้างบรรยากาศผ่อนคลาย โดยผู้ดำเนินการประชุมต้องทำให้ผู้เข้าร่วมประชุมทุกคนได้พูดแสดงความคิดเห็น ซึ่งในการแสดงความคิดเห็นควรมีการอัดเสียง และจดแผนภาพใส่กระดาษชาร์ตแผ่นใหญ่ให้ทุกคนได้เห็น เพื่อใช้ทบทวน แก้ไขประเด็นหลังจากพูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นร่วมกัน และผู้ดำเนินการประชุมควรหาผู้ที่สามารถสรุปประเด็นไปนำเสนอในเวทีหลักเพื่อให้ผู้เข้าร่วมประชุมกลุ่มย่อยอื่นๆ ได้ร่วมรับฟัง และแลกเปลี่ยนความคิดเห็นอีกครั้ง เมื่อเสร็จกระบวนการประชุมแล้ว ผู้วิจัยกล่าวขอบคุณผู้เข้าร่วมประชุม

ทั้งนี้การจัดประชุมควรมีค่าเดินทาง (ไม่ใช่ค่าจ้าง) ให้กับผู้เข้าร่วมประชุมด้วย

3. ขั้นสรุปผลการประชุม ควรมีการนำไฟล์เสียงที่อัดไว้มาถอดข้อความเป็นลายลักษณ์อักษร เพื่อทำความเข้าใจร่วมกับแผนภาพที่จดใส่กระดาษชาร์ตในตอนประชุม เพื่อนำมาประมวลข้อมูล ตอบวัตถุประสงค์การวิจัย

แสดงความคิดเห็น

*

  • เข้าสู่ระบบ